Thế là cũng sắp đến mùa của những chuyến đi Tết, những chuyến đi về quê, những chuyến du xuân rồi. Mặc dù chẳng ai mong muốn có bất cứ một sự cố nào trong những cuộc đi chơi như vậy, nhưng không mong muốn thì lại chẳng thể nào chắc chắn được là nó không xảy ra, đặc biệt là những sự cố về sức khoẻ như ngộ độc thức ăn, cảm, sốt, cúm,… là những thứ thường xảy ra khi thời tiết, nơi ở thay đổi do di chuyển. Thử hình dung khi đang ở một nơi chốn xa xôi với điều kiện y tế thiếu thốn, giữa đêm khuya, người thì sốt cao, nhức mỏi toàn thân, bụng thì quặn thắt đau và cứ phải đều đặn vào thăm toilet do không may bị ngộ độc thức ăn. Những lúc như vậy, chỉ cần một sự chuẩn bị đơn giản trước chuyến đi như chia sẻ ở dưới đây là đã có thể giúp chúng ta giảm được rủi ro rất lớn về mặt sức khoẻ.
Các bạn có thể hình dung những thứ cần chuẩn bị như ở trong hình trên bao gồm: Nhiệt kế điện tử, vài viên Efferalgan, vài viên Imodium, vài gói Oresol.
- Nhiệt kế điện tử: Hiện nay, các dòng nhiệt kế điện tử đã rất phổ biến, tiện dụng, và giá cả cũng không quá đắt. Cần trang bị cho bản thân mình một cái nhiệt kế tốt với pin luôn sẳn sàng. Bởi vì, đa phần các sự cố sức khoẻ chúng ta gặp phải đều sẽ dẫn đến sốt, do hệ miễn dịch của chúng ta phải gồng gánh để “đánh nhau” với các yếu tố ngoại lai đang gây nên bệnh tật hoặc sự mất cân bằng trong cơ thể chúng ta (virus, nhiễm lạnh, …) Do đó, nếu cơ thể nóng lên, chuyển sốt thì chúng ta luôn cần phải biết rõ thân nhiệt đang là bao nhiêu, diễn biến cụ thể như thế nào, để nắm được tình hình cũng như có thể có sự can thiệp kịp thời nhằm hạ sốt khi cần. Và một điều quan trọng cần lưu ý là nếu cơ thể bị sốt, nóng, chúng ta nên chú ý và cần biết được nguyên nhân của cơn sốt, cần phải lý giải được rõ ràng nhất lý do của cơn sốt nhằm giảm thiểu rủi ro về mặt sức khoẻ. Sốt là một thông điệp cảnh báo mà cơ thể gửi đến cho chúng ta về mặt sức khoẻ và chúng ta có thể bắt đầu từ đầu mối đó. Nếu sốt liên tục tầm một tuần mà không biết nguyên nhân (hoặc có những cơn sốt thoắt ẩn, thoắt hiện không rõ lý do) thì tôi e rằng cơ thể chúng ta đang có vấn đề sức khoẻ trầm trọng mà chúng ta không biết, và trong trường hợp này, cần phải đi kiểm tra sức khoẻ cẩn thận để tìm ra nguyên nhân gây sốt càng sớm càng tốt. Nói chung là khi cơ thể làm sốt thì chúng ta cần dùng đến nhiệt kế để theo dõi cụ thể diễn biến thay đổi của thân nhiệt. Và nếu không may bị sốt cao vào lúc nửa đêm (trên 38 độ) thì chúng ta cần phải dùng đến thuốc hạ sốt, can thiệp ngay, nhằm tránh rủi ro cơ thể chuyển qua trạng quá cực đoan, co giật, trước khi có thể đi thăm khám vào ngày hôm sau hoặc khi điều kiện cho phép. Đó là lý do vì sao khi nào cũng cần có sẳn nhiệt kế bên mình, để chúng ta có thể theo dõi cụ thể diễn biến thân nhiệt, và can thiệp thuốc khi sốt lên đến mức trên 38 độ.
- Viên sủi hạ sốt, giảm đau Efferalgan: Như trình bày ở trên, trong điều kiện ban đêm hoặc y tế thiếu thốn, nếu cơ thể sốt cao thì chúng ta cần phải hạ sốt khẩn cấp. Trong những hoàn cảnh như thế, một viên sủi Efferalgan là chân ái. Do đó, nếu đã chuẩn bị sẳn bên mình thì chúng ta luôn có thể yên tâm khi gặp phải sự cố kiểu này. Cần lưu ý rằng, không được lạm dụng Efferalgan. Đối với người lớn thì tối đa mỗi ngày cũng chỉ uống được 4 viên và mỗi một viên phải cách nhau 4 tiếng. Theo như trải nghiệm thực tế của bản thân mình, mỗi khi bị cúm hoặc bị bệnh viêm xoang hành do thời tiết thay đổi, nguyên cả đợt bệnh 3-5 ngày thì tôi cũng chỉ dùng tối đa 2-3 viên Efferalgan mà thôi. Cụ thể là mỗi khi biết mình bị cúm, tôi chủ yếu dành thời gian cho cơ thể nghỉ ngơi tối đa, uống nhiều nước (nước điện giải, bù khoáng càng tốt, vì nó giúp giảm mỏi cơ) và chỉ can thiệp Efferalgan khi thân nhiệt trên 38 độ. Ở đây, có một mẹo nhỏ như thế này. Theo như thực tế tôi đã trải qua thì hầu như trong ngày thân nhiệt có thể ấm, nóng trên dưới 38 độ, nhưng nếu tôi cảm nhận ổn và mình vẫn còn tỉnh táo thì tôi cố gắng không dùng đến viên sủi Efferalgan. Tuy nhiên, tầm trước giờ đi ngủ, nếu thân nhiệt vẫn cao thì tôi chắc chắn sẽ dùng một viên Efferalgan. Nó có hai tác dụng. Thứ nhất là hạ sốt, chắc chắn là như vậy rồi. Và tôi có thể yên tâm đi vào giấc ngủ. Tác dụng kế tiếp của nó là giảm đau và làm cho cơ thể chúng ta dễ chịu, nhẹ nhàng, để có thể đạt tối đa hiệu quả của sự nghỉ ngơi, chữa lành, và hồi phục trong khi ngủ. Kết quả là cơ thể của chúng ta được nghỉ ngơi tốt nhất, do bởi chúng ta có một giấc ngủ êm ngon. Nhờ đó, chúng ta có thể chống chọi với virus cúm tốt hơn cũng như hồi phục được nhanh hơn. Với mẹo này thì theo thực tế, cá nhân tôi không sử dụng quá 3 viên Efferalgan trong một cơn cúm. Điều đáng mừng là tôi ít bị cúm đến mức có những lúc thuốc Efferalgan tôi chuẩn bị sẳn đã hết hạn sử dụng rồi mà tôi vẫn chưa dùng đến. Một lưu ý khác đáng để chia sẻ ở đây là với cách “điều trị” cúm như trên, mà chủ yếu là để cơ thể tự “xử lý”, tôi đã không dùng đến kháng sinh, kháng viêm trong hơn 8 năm qua, mặc dù đôi lần vẫn bị cảm, sốt, cúm, … Tôi cho rằng, việc mình không dùng đến kháng sinh, kháng viêm trong 8 năm qua có thể xem là một thành tựu về sức khoẻ của chính bản thân mình. Bởi vì, cơ thể tôi không bị làm hại bởi hoá chất và hiệu ứng phụ của kháng sinh và kháng viêm đã được hơn 8 năm.
- Thuốc trị tiêu chảy cấp, chống quặn thắt Imodium: Ngộ độc thức ăn, đặc biệt là khi ăn uống dọc đường, luôn là một vấn đề thực tế, khó mà tránh khỏi được, đặc biệt là trong tình hình chất lượng thực phẩm đáng lo ngại hiện nay. Chắc chắn rằng, nếu gặp phải ngộ độc thức ăn và tình hình sức khoẻ quá tệ thì chúng ta phải cần đến sự can thiệp của bênh viện, bác sĩ. Tuy nhiên, nếu đang đi xa, đang trong hoàn cảnh ở những nơi xa xôi, đêm hôm, … thì Imodium là chân ái ạ, chắc chắn là như vậy. Triệu chứng của ngộ độc thức ăn thì không khó để biết mà cụ thể là đau bụng quặn thắt, đi tiêu chảy (có thể kèm nôn ói), cùng với cái mỏi rã rời khắp cơ thể và sốt. Vào những lúc như vậy, nếu biết cách can thiệp với Imodium kịp thời thì chúng ta sẽ giảm thiểu được ảnh hưởng của cơn ngộ độc rất hiệu quả. Cụ thể là, nếu bạn gặp phải ngộ độc thức ăn với các triệu chứng như trên, cần đảm bảo là bạn phải đi tiêu chảy ít nhất một lần rồi (tức là virus, vi khuẩn đã phát tác trong dạ dày) thì khi đó hãy uống một viên Imodium và nghỉ ngơi, chỉ ăn nhẹ. Nó sẽ giúp dứt các cơn tiêu chảy, giảm quặn thắt và nhờ đó giảm đau đớn rất nhiều. Thường thì tôi cũng chỉ dùng 2-3 viên Imodium là xong một đợt ngộ độc thức ăn và chỉ cần tầm 2 ngày là hồi phục hoàn toàn sau khi bị ngộ độc thức ăn, thay vì kéo dài hơn với các cơn quặn thắt ruột, các cơn tiêu chảy mà thậm chí nếu tiêu chảy quá nhiều, mất nước quá nhiều thì lại còn dẫn đến các vấn đề khác trầm trọng hơn, kể cả đột quỵ. Cần phải đảm bảo đã đi tiêu chảy để chắc chắn là cơ thể đã khởi động các tiến trình miễn dịch chống lại loại virus, vi khuẩn đang hoành hành. Nếu không, sẽ có rủi ro của việc thay vì tống khứ virus, vi khuẩn ra ngoài qua đại tiện, thì chúng lại quay ngược vào trong và làm hại ở bên trong cơ thể, vốn là điều rất nguy hiểm. Ngoài ra, bù nước điện giải sau khi đi tiêu chảy là rất quan trọng (đọc cụ thể hơn ở phần dưới). Và nếu sốt cao, thì vẫn cần đến viên hạ sốt khẩn cấp.
- Chất điện giải Oresol: Nếu phải đi tiêu chảy và mất nước nhiều, điều tối quan trọng là cần phải bù nước lại kịp thời cho cơ thể. Nếu không bù nước kịp thì thậm chí có thể dẫn đến tử vong, đột quỵ do cơ thể bị mất nước quá nhiều. Việc bù nước thì lại cực kỳ đơn giản, nếu bạn có sẳn các gói điện giải Oresol bên mình. Chỉ cần hoà với nước theo tỉ lệ được hướng dẫn và uống mà thôi. Tuy nhiên, kể cả nếu không có sẳn Oresol, cách dễ nhất là hoà 1l nước với 8 thìa đường + 1 thìa muối và uống nước đó càng nhiều càng tốt sau khi tiêu chảy, nôn ói. Chỉ một mẹo nhỏ này là có thể cứu mạng được bản thân mình hay ít ra thì cũng giảm thiểu đáng kể tác hại của việc mất nước do tiêu chảy. Đặc biệt là trong điều kiện ngặt nghèo ở nơi hẻo lánh, đêm hôm, chúng ta vẫn có thể “sơ cứu” tốt nhất, trong khi đợi chờ để có thể đến được bệnh viện.
Như vậy, 4 món trên là 4 món y tế thiết yếu mà tôi đề nghị các bạn cần chuẩn bị cho những chuyến đi du lịch, công tác. Tôi khuyến mãi thêm một điều nữa cho bài viết này. Đại dịch Covid đã trôi qua và bài học phòng ngừa hiệu quả sự lây lan bệnh cúm nói chung vẫn rất là đơn giản: Nước muối sinh lý + chai nước muối xịt mũi. Mỗi khi bạn thấy nguy cơ tiếp xúc với người bị bệnh cúm hoặc các bệnh truyền nhiễm qua đường hô hấp, hãy dùng ngay nước muối sinh lý và nước muối xịt mũi. Hoặc nếu bạn thấy bắt đầu sưng họng, ho, nghẹt mũi thì hãy nhớ ngay đến hai món này. Chỉ cần xịt mũi hai bên, rồi súc miệng bằng nước muối, ngày 3 lần thì nguy cơ bị lây nhiễm cúm và các bệnh lây qua đường hô hấp sẽ được giảm thiểu đáng kể rồi. Tôi nghĩ rằng, việc xịt mũi và súc miệng không thể hoàn toàn loại trừ 100% virus, vi khuẩn bệnh, mà chỉ loại trừ được phần lớn chúng, 80-90%, không đi vào cơ thể. Và số lượng 10-20% còn lại thì đủ ít để cơ thể có thể tự nó “xử lý” một cách gọn gàng, hiệu quả và triệt tiêu toàn bộ mầm bệnh.
Ở trong hình trên, các bạn thấy còn có thêm hai món ở bên trái. Đó là: Máy đo huyết áp + Đồng hồ thông minh. Ở độ tuổi đời đầu U60 của tôi, hai công cụ này khá quan trọng mà tôi đề nghị mọi người nên trang bị cho bản thân mình. Tuy nhiên, đây không phải là những thứ mang tính thiết yếu như các món ở trên.
- Máy đo huyết áp: Việc đều đặn ghi nhận lại huyết áp của mình là việc quan trọng đối với những người có tuổi. Bởi vì, nếu chúng ta có thể thấy được diễn tiến thay đổi huyết áp của chúng ta qua thời gian thì chúng ta có đầu mối để phát hiện sớm các nguy cơ về sức khoẻ, thay vì phải đợi đến lúc nguy cơ đã trở thành bệnh tật thực sự ở trên thân. Điều cốt lõi là cần phải ghi nhận dữ liệu lại đều đặn, liên tục.
- Đồng hồ thông minh: Cũng tương tự như vậy, đồng hồ thông minh có thể giúp chúng ta tự động ghi nhận lại dữ liệu của một số chỉ số sức khoẻ mà nhờ đó, nếu đều đặn xem xét dữ liệu, chúng ta cũng có thể có đầu mối để phát hiện sớm các nguy cơ về sức khoẻ. Một số chỉ số tôi thường chú ý bao gồm: nhịp tim nghỉ (resting heart rate), chất lượng giấc ngủ, tổng số lượng bước đi trong ngày.
Tóm lại, các bạn có thể thấy rằng, chỉ với những chuẩn bị đơn giản như trên thôi là chúng ta đã có thể tránh được cho mình nhiều rủi ro ngặt nghèo về sức khoẻ khi đang đi chơi, du lịch, công tác. Mà thực ra, mấy món này không chỉ là dành cho những chuyến đi xa, mà ở trong nhà, khi nào tôi cũng chuẩn bị sẳn sàng. Bởi vì, nó luôn là hữu ích khi bản thân mình hoặc người thân của mình gặp phải các sự cố về sức khoẻ. Và nó cũng rất dễ dàng để chuẩn bị và mang theo bên mình. Ngoài ra, các bạn có thể tham khảo thêm các bài viết khác về sức khoẻ của tôi dưới đây. Xin chúc các bạn mọi sức khoẻ và thuận lợi trong cuộc sống.
- 5 điều đơn giản cần làm hàng ngày để bảo trì sức khoẻ
- Các nguyên lý cốt lõi về dinh dưỡng (hoặc nghe phần thu âm ở đây)
- Hướng dẫn nhanh liệu trình thanh lọc 3:6:9 cao cấp
- Cuộc cách mạng Glucose
- Công thức nước ép rau củ
- 80% sức khoẻ nằm ở dinh dưỡng đúng
Viet Hung | A Happiness pursuer | Author of The Happiness Journal, Tản mạn về Hạnh phúc and NGẪM CAFÉ
Sách tôi dịch: Tầm nhìn của Pháp, Trái tim thiền Phật giáo, Thiền cho người mới bắt đầu, Nổi loạn và tự do, Bài chú giải Kinh Mangala Sutta, Sức mạnh của sự hoài nghi và thiền chánh niệm (Vipassana), Những nguyên lý để sống hạnh phúc, Chúng ta đang sống vì điều gì?, Sự cho đi và Tình thương yêu, “Lấy tâm mình làm bạn của chính mình”, Cảm xúc, Thiền với sự hình dung, Căng thẳng, Bản chất cao thượng, Hãy nương tựa vào chính mình, Khuôn mặt vĩ đại trên núi đá, Năm chướng ngại phát triển tâm linh và cách chinh phục
Get your source of inspiration and motivation toward reaching happiness here: https://www.viethungnguyen.com
