Từ tà kiến nghe có vẻ nặng nề và đó cũng là một thuật ngữ được dùng khá phổ biến trong Phật pháp. Nhưng thực ra, ý nghĩa của nó chẳng phải quá nặng nề. Tà kiến chỉ để nói đến những hiểu biết không đúng đắn.

Rõ ràng là chúng ta đã, đang và sẽ còn có nhiều hiểu biết không đúng đắn trong cuộc đời. Vậy thì chúng ta cần bắt đầu “xử lý” tà kiến từ đâu?

Cần bắt đầu từ những gì là đơn giản, là cơ bản nhất: hiểu biết và chấp nhận sự thay đổi không ngừng và luật nhân quả.

Continue reading “Tà kiến?”

Dưới đây là đoạn trao đổi giữa Sư Tâm Pháp và học trò của Thầy. Đây là những điều tâm huyết, được đúc kết từ trong chính quá trình hơn 20 năm tu tập của Thầy. Bài viết gốc được đăng tại trang web của Sư (www.sutamphap.com).

Tôi đã ghi âm lại để bản thân có thể lắng nghe hằng ngày, nhằm ghi nhớ cũng như có thể thực hành được tốt hơn. Tôi xin chia sẻ lại với các bạn ở đây, và hy vọng các bạn cũng có thể hưởng được, nhận lãnh được các lợi ích từ những lời dạy của Thầy. Nhận lãnh có nghĩa là lắng nghe và thực hành. Nhận lãnh có nghĩa là làm theo. Xin chúc các bạn được mọi thuận lợi và bình an.

P.S. Các bạn có thể nghe bản audio như bên dưới.

Thật bình yên biết bao khi có được khoảnh khắc này tại Saigon, nơi phồn hoa đô hội, vào một buổi sớm, nắng lên.

Thứ hai, khi đi bộ thể dục vào buổi sáng tôi đã không thể không dừng lại để tận hưởng sự tĩnh lặng, tươi mới như được ghi lại ở hình trên, trong nắng sớm. Tĩnh lặng và bình yên. Những phút giây ngắn ngủi này thật quí báu và có tác động vô cùng sâu sắc đến tâm của chúng ta.

Như một vị thiền sư đã chỉ dạy, tâm của chúng ta là một nhà máy sản xuất phiền não. Tâm cứ liên tục, liên tục “sản xuất” ra rất nhiều phiền não mỗi ngày. Chúng ta phiền não bởi do tâm chúng ta suy nghĩ. Nên khi chúng ta có thể dừng lại, tạm thời không suy nghĩ, tạm dừng, thì dù khoảnh khắc đó có thể chỉ bằng một cái chớp mắt, ngắn ngủi, nhưng vị ngọt của hạnh phúc, sự bình yên, sự tươi mới, sự tích cực, sự ngập tràn là vô bờ.

Continue reading “Khoảnh khắc của bình yên”

Khoảnh khắc trong trẻo ghi lại trong buổi sớm mai…

Chiếc “áo đầm” của tự nhiên…

Tàn úa để rồi hồi sinh.
Mầm sống nằm ở ngay trong sự chết.
Ra đi để rồi trở về.
Ngày mới nắng lên!

Bài pháp Sự cô độc của Thiền sư Sayadaw U Jotika
Dịch Việt: Nguyên Bình
Hiệu đính: Sư Tâm Pháp
Người đọc: Việt Hùng

Sự cô độc và phương cách tiến đến với hạnh phúc chính là điều mà thiền sư Sayadaw U Jotika chỉ ra trong bài pháp ngắn này. Ngắn, nhưng thật sâu sắc và ý nghĩa.

Khi ta có vấn đề, nếu ta đi nói với một người ngu ngốc, người đó sẽ chỉ khiến chúng ta cảm thấy vấn đề lớn hơn ta nghĩ. Người đó sẽ không giúp ta giải quyết được vấn đề mà chỉ làm ta cảm thấy là vấn đề này rất phức tạp. Nhưng nếu nói chuyện với một người học Pháp, hành thiền và phát triển trí tuệ, anh ấy/cô ấy sẽ giúp ta nhìn thấy rằng vấn đề cũng không lớn lắm, không có vấn đề gì là thực sự lớn cả.

Ai cũng có quyền hạnh phúc và chúng ta cần phải có trách nhiệm cho chính mình được hạnh phúc. Nếu bạn muốn khỏi cô đơn, hãy trở nên hạnh phúc! Chúc các bạn được hạnh phúc, dù “cô độc”!

P.S. Tham khảo bài viết gốc tại: https://sutamphap.com/su-co-doc-thien-su-sayadaw-u-jotika/

Một bông hoa nở. Có được tới cả 2 tuần ngắm ngắm nhìn nhìn, từ khi em nó còn bé xíu cho đến hôm nay.

Thật đẹp, thật trong sáng, thật tinh khiết, thật bình yên.

Thật hạnh phúc khi được ngắm nhìn như vậy vào buổi sớm tinh sương.

Hạnh phúc.

Chợt nhớ đến lời dạy của thiền sư rằng có loại hạnh phúc mà không cần lý do gì cả. Đó quả thật là một điều kì diệu.

Chúc mọi người một thứ sáu bình an và hạnh phúc!

Một ngày mới, nắng lên!
Ngày thì luôn luôn mới, dù nắng có lên hay không.
Tâm con người thì chưa chắc đã như vậy, thường chỉ muốn “dính chặt” với ngày hôm qua.
Ngày mới đã qua, tâm chưa chắc đã mới.
Hãy cẩn thận. Hãy làm mới tâm của mình mỗi ngày.
Làm mới là nhận biết và buông bỏ đi những suy nghĩ, thói quen xấu.
Mỗi ngày một ít. Chỉ cần một ít thôi. Nhưng cần đều đặn, cần liên tục.
Mỗi ngày cứ mới hơn lên một ít từ đó.
Rồi theo thời gian, sẽ chỉ còn sự tươi mới mỗi ngày ùa về trong nắng ấm.
Một ngày mới, nắng lên!

Nghĩ vẫn vơ sau một hồi “lội bộ” buổi sáng

Trong công việc và trong cuộc sống, nói và làm luôn là hai khía cạnh khá đặc biệt… Đó chính là hai trong ba loại hoạt động chủ yếu của con người: suy nghĩ, hành động, và lời nói.

Nếu tổ hợp việc nói và làm, chúng ta sẽ có 1 ma trận với 4 tổ hợp như bên dưới: (1) Nói không giỏi, làm cũng không giỏi, (2) Chỉ nói giỏi, mà làm thì không được như lời nói, (3) Nói thì dở, im im lặng lặng, nhưng lại làm được việc, (4) Nói năng thuyết phục, việc làm cũng đạt được kết quả tương ứng với lời nói.

Hãy thử đơn giản tự đánh giá, xếp loại bản thân xem bạn “lọt” vào ô nào trong 4 ô bên dưới? Tôi tin rằng, may mắn bạn có được cũng như sự tin cậy của mọi người có thể đặt lên bạn tuỳ thuộc vào việc bạn đang ở ô nào trong 4 ô này.

Continue reading “Nói vs. Làm”

Sáng chủ nhật. Trời mù mây. Mát mẻ. Có vẻ muốn mưa, mà chẳng mưa được.

Dọn dẹp buổi sáng xong, lại pha ly cafe huyền thoại cùng bình trà. Bày ra chỗ cũ. Thêm một chút nhạc “Khi mùa đông tàn phai” cho nghe có vẻ hợp hợp một chút với bầu trời màu xám. Bình yên.

Ly cafe và bình trà này đã trở thành “huyền thoại” đối với tôi bởi do “khung hình” này cứ lặp lại đối với tôi trong biết bao buổi sáng rồi. Nhưng mỗi lần bày ra, lại thấy tươi, thấy mới. Khi nào cũng muốn ghi lại một khung hình lặp lại này. Dù rằng, chẳng có thành phần nào trong hình khác đi. Chỉ có những phút giây nó khác đi, vị mới của cafe, vị mới của trà, vị mới của không khí tinh mơ buổi sáng là tươi, là mới… Thật bình yên.

Có quá nhiều việc chúng ta “lặp” lại mỗi ngày trong cuộc sống của mình. Liệu những vòng lặp đó có được bình yên, có được tươi mới mỗi ngày? Nếu cứ phải lặp lại mỗi ngày một số việc, nhưng bản thân mình lại không cảm nhận được sự bình yên, sự tươi mới, thì bạn cần cẩn thận về điều đó. Cần suy ngẫm về điều đó. Bởi vì, nếu những sự lặp lại đó không là tích cực thì nó là tiêu cực. Và mỗi một tiêu cực lặp lại mỗi ngày chính là gánh nặng vô hình chúng ta mang vác vào người cùng năm tháng. Điều đó chắc chắn sẽ dần lấy mất sự bình yên của bạn. Hãy cẩn thận.

Một vòng lặp khác trong ngày là buổi chiều muộn vùng thôn quê, thường được kết thúc với việc rác lá trong vườn được gom lại và đốt. Khói bay là là, len lỏi giữa các tán cây. Rồi theo gió bay vào nhà. Mùi khói chiều và khung cảnh khu vườn bồng bềnh trong khói thật là bình yên. Đó cũng là lúc báo hiệu kết thúc một ngày làm việc để nghỉ ngơi. Thật ý nghĩa và bình yên với những vòng “lặp” cuối ngày như vậy. Những vòng “lặp” của bình yên.

Và đây là câu hỏi dành riêng cho bạn: Các vòng “lặp” trong cuộc đời của bạn có được tươi mới, được tích cực, và được bình yên không?

Hôm nay, trong lúc dọn dẹp, chợt bắt gặp một cảm giác thật tích cực khi nhìn vào cái thùng rác rỗng, vừa mới thay bao rác xong. Cảm giác cứ như mới được làm mới lại, rỗng rang, thênh thang, khi rác cũ đã được gói ghém lại trong bao rác cũ và được mang đi. Sạch sẽ, tinh khôi. Nhìn vào bao rác mới được đặt trong thùng rác sẳn sàng nhận rác mới, tự nhiên trong người dâng trào cảm giác cũng như sẳn sàng, sẳn sàng đón nhận, sẳn sàng chấp nhận. Sẳn sàng với đầy năng lượng.

Những cảm nhận trên cũng thật đúng khi chúng ta dọn dẹp tâm trí của chúng ta, khi chúng ta có thể có được một tâm trí rỗng rang. Gieo trồng các suy nghĩ tích cực, làm các việc tích cực, nói năng một cách tích cực chính là việc dọn dẹp cho tâm mình. Và kết quả là chúng ta được tinh khôi, sẳn sàng cho những thử thách trong cuộc sống và tràn đầy năng lượng.

Cho tâm trí thư giãn và nghỉ ngơi là một trong những việc tích cực để dọn dẹp tâm trí mình. Bạn luôn có thể thư giãn với hướng dẫn thu âm trong bài viết: Hãy thư giãn.

Tự do là ở ngoài kia, ngoài cánh cổng? Hay tự do là được bình yên ở sau cánh cổng, ở bên trong này? Chẳng phải. Tự do chính là việc vượt lên được cả ở bên trong và bên ngoài, vượt lên trên được cái xấu và cả cái tốt, vượt lên trên được mọi đau khổ và cả mọi hạnh phúc, vượt lên trên được cả thất bại và thành công, vượt lên trên được sự ghét bỏ và cả sự thương yêu.

Khi chúng ta có thể vượt lên trên mọi sự trói buộc, ràng buộc đó, tự do khỏi mọi sự trói buộc trong tâm trí, chúng ta như con chim ưng, tung hoành giữa bao la của bầu trời.

Nhà tôi có vài cây ớt được anh hàng xóm tốt bụng gieo trồng cho đến ngày ra trái mang tặng cho vào dịp Tết để trang trí nhà cửa. Vào ngày Tết, màu xanh, màu đỏ của trái ớt mang lại nhiều cảm xúc tươi mới và tích cực cho mọi người.

Rồi Tết qua đi, ớt dần được ngắt và ăn trong từng bữa cơm. Hết trái. Cây chỉ còn lá mà không ra hoa, kết trái, cho dù chúng tôi vẫn tưới nước cho cây đều đặn. Cây trông có vẻ yếu ớt, thiếu sức sống.

Và rồi một hôm, vợ tôi phát hiện ra một điều… Nếu cô ấy sử dụng nước vo gạo để tưới cây ớt thì một cách nào đó, cây xanh trở lại, đầy sức sống trở lại, và ra hoa kết trái trở lại. Thật vui khi thấy điều đó, khi thấy có kết quả.

Continue reading “Cây ớt”

Ở miền Trung, nơi tôi lớn lên, mỗi năm thường có vài cơn bão lớn ghé thăm. Cây đổ ngổn ngang, mái tôn bay, hàng rào xiêu vẹo là những gì tôi còn ghi lại được từ trong quá khứ.

Mỗi khi bão sắp về, những cây lớn chính là những cây cần chú ý nhiều. Và để bảo vệ mọi người và bảo vệ sự sống của chính cái cây, các cành lớn, nhánh to thường sẽ được cắt tỉa một cách cẩn thận có tính toán để gió bão không thể quật đổ được cây. Dù tiếc biết bao nhiêu đi nữa, chúng ta vẫn làm, chấp nhận và hiểu rằng đó là lẽ thường, là việc cần làm, là việc nên làm, là việc có ích. Và nhờ những việc cắt tỉa đó mà chúng ta ít rủi ro hơn. Và cây lại xanh tươi trở lại vào mùa sau, khi đã đủ thời gian hồi phục.

Dù chúng ta không muốn giông bão, nó vẫn đôi khi ghé thăm. Đó là lẽ thường của cuộc sống vậy. Và lần này, cơn bão mang tên Cô Vy đã ghé thăm, đã ở lại quá lâu. Sẽ có những việc tỉa cây, cắt cành mà dù đau xót, dù không mong muốn, sẽ vẫn phải diễn ra. Tận cùng tất cả, vượt lên trên tất cả chắc chắn không nằm ngoài việc đó là lẽ thường, là việc cần làm, là việc nên làm, là việc có ích. Chỉ có thể nhờ những việc cắt tỉa đó mà chúng ta ít rủi ro hơn. Và mọi việc sẽ xanh tươi trở lại vào mùa sau, khi đã đủ thời gian hồi phục. Cần tin và hy vọng vào điều đó.

Mỗi khi cuộc đời giông bão, luôn cần tìm cho bản thân một chỗ an yên để trú ẩn. Và chỗ đó không nằm khác hơn ở ngay bên trong mỗi chúng ta: đó chính là tâm tĩnh lặng, sự bình tĩnh, tấm lòng rộng mở, chấp nhận và tích cực. Hãy an trú và nương tựa vào chính nơi bản thân bạn. Điều đó là làm được như Đức Phật đã dạy từ 26 thế kỷ trước.

Hơn một năm trước, vợ chồng tôi mong muốn trồng một cây anh đào trong vườn để có thể hưởng hoa khi tháng 4 về. Chúng tôi chọn được một cây anh đào thật đẹp, to lớn, đem về vườn nhà. Mọi thứ có vẻ ổn cho đến một ngày gió lớn, cây bị gió đánh gãy ngay gốc. Buồn thay, những gì phơi bày bên trong cho thấy rằng, không phải là do gió mạnh đã làm gãy cây. Mà do gốc cây đã bị mục ruỗng ở bên trong, ngay tại gốc, dù rằng bên ngoài cây vẫn trông có vẻ to lớn, xanh tươi, khoẻ mạnh.

Con người chúng ta cũng như vậy. Đôi khi bên ngoài có vẻ to lớn, đẹp đẽ và khoẻ mạnh. Nhưng nếu không khéo, nếu chúng ta có thể đang đánh mất cái gốc của chúng ta mỗi ngày. Và nếu vậy thì sẽ có lúc, cũng như thân cây kia, chúng ta sẽ gục ngã, chỉ vì một cơn gió đời.

Gốc của chúng ta nằm ở đâu? Chính nằm ở tâm trí của chúng ta. Một tâm trí khoẻ mạnh, một nội tâm sâu sắc chính là gốc rễ của mạnh khoẻ và hạnh phúc.

Chúng ta xây dựng gốc rễ này bằng cách nào? Thật đơn giản, không nằm ngoài 5 điều này: (1) không xâm hại người khác, (2) không trộm cắp hoặc sử dụng những gì không phải của mình, (3) không nói những lời có hại (nói dối, nói đâm thọc, nói lời vô ích), (4) quan hệ tình dục đúng đắn, lành mạnh và (5) không sử dụng chất gây nghiện như bia, rượu, ma tuý, thuốc lá, …

Những điều trên vốn không phức tạp nhưng không phải là dễ làm. Và đó là 5 điều cơ bản, 5 giới cơ bản trong Phật pháp. Hãy tự bảo vệ lấy “gốc rễ” của bản thân mình.

Được giảng bởi Ngài Sayadaw U Jotika
Dịch Việt: Việt Hùng | Hiệu đính: Sư Tâm Pháp

Tôi bắt đầu túc tắc dự án này, trong đó tôi tranh thủ thời gian nghe và dịch Việt các bài Pháp của Ngài Sayadaw U Jotika. Thông qua việc làm này, tôi tin rằng tôi có thể học được nhiều hơn, và nhiều hơn nữa mỗi ngày (khi tiếp tục đọc đi đọc lại, nghe đi nghe lại) từ những lời dạy sâu sắc của Ngài. Dưới đây là phần dịch Việt của Bài chú giải Kinh Mangala Sutta được thu âm vào ngày 23/06/2002.

Việc dịch thuật chắc chắn sẽ không tránh khỏi những thiếu sót do hạn chế về ngôn ngữ cũng như kiến thức và trải nghiệm. Xin mọi người vui lòng lượng thứ. Tôi cũng đăng ở đây (ở cuối) bài gốc tiếng Anh để các bạn có thể tham khảo.

Con xin thành kính tri ân những lời dạy quí báu của Ngài. Con cầu mong Ngài được an lành, sức khoẻ và thuận lợi nhất trên con đường tâm linh của Ngài.

Continue reading “Bài chú giải Kinh Mangala Sutta”

Hầu hết mọi người đều thất bại trên con đường tìm kiếm hạnh phúc cho bản thân mình. Nếu thực sự chân thật với chính bản thân, bạn sẽ nhận ra điều đó. Chưa có thì muốn có. Có 1 thì lại muốn được thêm 2. Một cuộc đuổi bắt liên tục cả cuộc đời. Không thoả mãn, không dừng nghỉ. Có vẻ như không có gì là hạnh phúc, là thoả mãn lâu dài cả.

Và nếu vậy, nếu không có gì là hạnh phúc cả, điều đó cũng đồng nghĩa với việc cái gì cũng là hạnh phúc, không cần phải dán nhãn “hạnh phúc” nữa. Chỉ kiên nhẫn và rộng mở trải nghiệm mỗi một giây phút, mỗi một sự vật và hiện tượng xảy ra trong cuộc sống. Đó là hạnh phúc… Và chắc chắn cần kiên định với việc giữ thiện tính trong cuộc đuổi bắt không dừng nghỉ này.

Chữ “thiền”, “sống thiền”, “chánh niệm” hiện nay đang nổi lên như là một nơi “an trú” của mọi người, trong cuộc sống có quá nhiều bấp bênh và thay đổi này. Và đúng thế, thiền và chánh niệm chắc chắn là phương tiện mà tôi nghĩ là tốt nhất để có thể giải quyết ở tận gốc lõi các vấn đề về mặt tâm lý trong xã hội hiện đại, 4.0, ngày nay.

Theo tôi hiểu thì các bước để hành thiền, thực hành chánh niệm không phải là quá phức tạp, thậm chí là rất đơn giản. Đơn giản, nhưng lại… khó thực hành được một cách liên tục, đều đặn. Nên thường thì thái độ thực hành và sự kiên trì đóng phần mấu chốt trong việc có hành thiền được hay không. Trong khuôn khổ bài viết ngắn này, tôi không có ý giải thích về chữ thiền. Càng không có ý dạy về thiền. Tôi nghĩ rằng tôi còn xa lắm mới đủ tiêu chuẩn để có thể dạy thiền. Trong bài viết nhanh này, tôi nêu ra một vài điểm mà thường thiền sinh hay ngộ nhận, hiểu chưa đúng khi bắt đầu thực hành thiền, thực hành chánh niệm. Và tôi hy vọng nó có ích cho các thiền sinh.

Continue reading “Thiền?”

Vầng, đây là bài viết thứ hai về chủ đề lau nhà, nên nó được đặt tên là “tập 2”. Tập 1 vẫn được giữ nguyên tên Lau nhà :-).

Khi mới lau nhà xong, dù có thể hơi mệt một chút, nhưng hầu hết chúng ta đều có cảm giác “thinh thích” khi đi lòng vòng trên nền nhà sạch sẽ. Bàn chân “bám” nền nhà kiểu như “dính” xuống sàn với tiếng kêu “rin rít”, nhè nhẹ và thoải mái mỗi bước chân lên xuống. Sự nhẹ nhàng và rỗng rang xâm chiếm toàn bộ cơ thể và tâm trí, khi chúng ta tranh thủ tận hưởng thành quả. Đôi khi, chúng ta còn thầm tự khen mình sao giỏi thế, khi giữ được căn nhà sạch sẽ. Chỉ một chốc lát, thoáng qua như thế thôi. Nhanh thôi. Rồi ngày hôm sau, chúng ta lại phải … lau nhà lại. Đều đặn, đều đặn như thế. Bởi vì nếu không như thế, kết quả chỉ là bụi bặm và sự bức bối sẽ tràn đầy ở nơi bạn đang sống.

Ngôi nhà “tâm” của chúng ta cũng thế. Cần phải được lau chùi thường xuyên. Công cụ để “dọn dẹp” tâm chính là việc hành thiền. Nếu muốn tâm ngăn nắp, chúng ta không có nhiều lựa chọn ngoài việc phải đều đặn hành thiền. Cứ đều đặn như thế mỗi ngày, hay bất cứ khi nào có thể. Và thường thì sau mỗi khoá thiền, cảm giác thoải mái, rỗng rang, tĩnh lặng, và nhẹ nhàng sẽ trào dâng ở đó, trong thân và tâm của chúng ta. Như là một phần thưởng. Một phần thưởng thoáng qua. Và rồi, đến khoá thiền kế tiếp, chúng ta lại tiếp tục dọn dẹp tâm mình. Bởi vì nếu không đều đặn, các suy nghĩ tiêu cực, bất thiện sẽ có xu hướng “ở trọ” ngày càng nhiều hơn trong tâm của bạn.

Đừng để các tâm bất thiện đó tích luỹ, kéo cuộc sống của bạn vào căng thẳng, bức bối, và cuối cùng là nhận chìm luôn cuộc sống của bạn. Hãy đều đặn lau chùi. Đều đặn thư giãn và hành thiền mỗi ngày.

Tôi nhận ra rằng, không phải đọc nhiều, nghe nhiều, học nhiều mới giải quyết được vấn đề. Mà thực ra, cần đọc đúng, nghe đúng, học đúng thì mới có thể giải quyết được vấn đề. Và đọc đúng, nghe đúng, học đúng đôi khi chỉ đơn giản là đọc đúng một cuốn sách, nghe đúng một bài giảng, học đúng một vài chỗ quan trọng, và cuộc đời của bạn sẽ đổi khác mãi mãi…

Tôi đã quá may mắn khi đã gặp được những gì gọi là đúng đó trong 10 năm qua. Nhờ đó, tôi đã thay đổi theo một phương cách tự tin hơn, bình yên hơn, đơn giản hơn, độc lập hơn, cởi mở hơn, tự do hơn và hạnh phúc hơn. Trong bài viết ngắn này, tôi chia sẻ đến bạn 2 bài Pháp có thể thay đổi cả cuộc đời của bạn, mãi mãi, theo một phương cách sẽ đưa bạn đến gần hơn với tự do và bình an. Cả hai bài Pháp này đều do Ngài Sayadaw U Jotika giảng.

Continue reading “2 bài Pháp thay đổi cuộc đời”

Sau khi đăng chia sẻ ở trên, tôi nhận được phản hồi như sau: “Có rất nhiều sai lầm, có khi phải chỉnh sửa không chỉ một lần…”

Vâng, sửa chữa sai lầm là một tiến trình dài, rất rất dài. Không chỉ kéo dài trong cuộc sống hiện tại, mà sẽ còn tiếp tục xảy ra trong rất nhiều cuộc sống kế tiếp. Tiến trình “sửa chữa” này chỉ có thể dừng lại khi tâm đã được thanh tịnh hoàn toàn. Hoàn toàn trong sạch.

Đường xa vạn dặm. Cần kiên trì tiến bước. Và hoa thơm trái ngọt hưởng được dọc đường chính là cảm hứng, là động lực để duy trì tiến bước. #beHATT.