Hỏi & Đáp Thiền: Liệu việc hành thiền kéo dài có gây nguy hiểm cho cơ thể không?

Được dạy bởi Sư Yuttadhammo Bhikkhu
Dịch Việt: Việt Hùng

Câu hỏi: Bạch Sư, chẳng phải là khá nguy hiểm nếu ngồi thiền quá lâu, trong các khoá thiền chính thức? Con có một người bạn, là một vị sư và cũng là một thiền sinh lâu năm. Vị ấy biết các một số các vị sư khác bị đột quỵ và chứng tắc nghẽn mạch máu do bởi ngồi thiền quá lâu, suốt ngày, suốt đêm. Vị ấy khuyên không nên làm điều đó.

Lời người dịch: Trong các bài Hỏi & Đáp như vậy, tôi sẽ chủ yếu dịch thoát ý, chứ không chặt chữ. Một mặt đây là việc tôi làm để có thể nghiền ngẫm phần trả lời của Sư Yuttadhammo. Một mặt, tôi chia sẻ lại đây, và hy vọng nó hữu ích cho các thiền sinh Vipassana tham khảo.

Bài pháp ngắn này được đăng tải trên Youtube vào ngày 22/11/2011. Phần English transcript ở cuối bài. Link Youtube của bài nói ở đây: https://www.youtube.com/watch?v=rtqfLZz3sHM

Sư Yuttadhammo: À, chìa khoá hiệu quả nhất để giải quyết là tập thiền hành. Con người chúng ta không được sinh ra để ngồi ở một tư thế tĩnh trong vòng 24 giờ đồng hồ một ngày. Đã bao giờ bạn thử nằm trên giường suốt 24 giờ chưa? Thử làm điều đó xem và bạn sẽ thấy nó như thế nào. Mọi người nghĩ rằng ngủ thì quá là tuyệt vời và nằm xuống. Các cảm giác dễ chịu từ việc ngủ sẽ đến. Bây giờ, hãy thử ngủ liên tục 24 tiếng xem sao?

Không, chúng ta không được sinh ra để cố định thân thể như vậy. Thiền hành thực sự trả lời cho câu hỏi của bạn. Những gì vị sư kia nói có vẻ như cũng không chính xác. Đó là một sự hiểu lầm về vấn đề thực sự là gì. Vấn đề thực sự không phải là việc hành thiền liên tục, mà là cho rằng thiền thì chỉ ở tư thế ngồi yên và kéo theo vấn đề tắc nghẽn mạch máu vào, và cho rằng là do bởi thiền lâu, mà dĩ nhiên đó không phải là vấn đề. Thiền là một trạng thái của tâm và có thể được thực hành ở trong bất cứ tư thế nào, mọi tư thế. Đức Phật đã dạy rằng, khi đi, biết là bạn đang đi. Khi đứng, biết bạn đang đứng. Khi ngồi, biết bạn đang ngồi. Khi nằm, biết bạn đang nằm. Khi đi, bước tới và bước lui, khi giang tay và duỗi tay, … ghi nhận tất cả mọi thứ. Và đó là cách thiền nên được thực hành, theo như Kinh Tứ niệm xứ (Satipatthana Sutta).

Sẽ là nguy hiểm nếu ngồi thiền quá lâu. Tôi không bao giờ khuyến khích mọi người (ngồi) thiền nhiều hơn 1 tiếng đồng hồ. Có lần, thầy của tôi đã yêu cầu tôi thiền đi trong 2 tiếng, thiền ngồi trong 1 tiếng, và sau đó tiếp tục thiền đi thêm 1 tiếng nữa, và tiếp tục ngồi 2 tiếng. Điều đó cũng ổn. Nhưng thực ra nó khá là tra tấn. Nhưng nó không đến nổi quá tệ. 2 tiếng đồng hồ (ngồi thiền) thì bạn có thể làm được.

Chứng tắc nghẽn mạch máu thì thường có nguồn gốc từ nhiều vấn đề khác nhau. Ví dụ, ở Thái Lan, thức ăn là kinh khủng. Những thức ăn mà các tu sĩ có được thường có quá nhiều thịt, đường, chất béo, … Đó là thứ mà tôi nghĩ tạo nên chứng tắc nghẽn mạch máu, khi tiêu thụ một lượng lớn thịt, chất béo, … Thức ăn chắc chắn là một vấn đề. Một vấn đề khác có thể là do loại thiền được thực hành. Thiền vipassana thực ra lại là giải phóng mọi thứ, như máu và thân thể theo một cách rộng mở. Kết quả là, tôi không biết nếu tôi có thể nói như vậy hay không, bởi vì cuối cùng đi nữa, đó là thân thể và bạn vẫn có thể bị chứng tắc nghẽn mạch máu. Nhưng có rất nhiều vị sư dư ký trên thế giới này. Hoặc là họ đang thực hành không đúng cách hoặc ngay cả nếu họ đang thực hành một cách đúng đắn, mọi người vẫn cứ cúng dường các thức ăn không lành mạnh. Và khi hành thiền, họ có thể ngồi sai tư thế hoặc ngồi quá lâu, và điều đó có thể có ảnh hưởng đến tâm.

Nhưng thật ra là tôi chưa bao giờ nghe ai bị đột quỵ và tắc nghẽn mạch máu do bởi hành thiền cả. Nhưng điều đó thì vẫn có thể xảy ra.

[Bỏ qua đoạn còn lại]

Mặc dù đã cố gắng tốt nhất trong khả năng của mình, tôi chắc chắn không thể ghi xuống được một cách chính xác 100% tất cả các từ ngữ, đặc biệt là các từ Pali mà Sư đề cập trong bài pháp. Tôi sẽ tiếp tục cập nhật bản ghi, bất cứ khi nào tôi thấy được những điểm còn thiếu sót.

Con xin thành kính đảnh lễ tạ ơn Sư Yuttadhammo về bài pháp thoại ngắn quí báu này. Con nguyện cho Sư được mọi thuận lợi và sức khoẻ trong hành trình tâm linh của Sư.

Các bạn có thể tìm hiểu thêm thông tin của Sư Yuttadhammo Bhikkhu và các lời dạy của Sư tại trang web: https://www.sirimangalo.org/.

English Transcript (quickly jotting down)

Question: Ok, question. Isn’t it pretty dangerous to sit in meditation for too long, formal meditation? I have a friend who is a monk and an advanced meditator. He knows monks who have had strokes and blood clots by doing this, by sitting for too long, doing this all day and all night meditation. He did not recommend this.

Um, well, the biggest key is to do a walking meditation. The problem is human beings, guess what, we’re not meant to sit in a static position for 24 hours a day. Have you ever tried lying in bed for 24 hours? Try that and see how it goes. Everyone thinks, oh, sleeping is so wonderful and lying down. The pleasure that comes from it. Now, try doing it for 24 hours. No, we’re not meant to be static. Walking meditation really answers your question, I think. And shows that what that monk is saying from the sounds of it is not accurate. It’s a misunderstanding of what the real problem is. The real problem is not continuous meditation. The real problem is thinking that meditation is only sitting still and attributing the blood clots and so on, therefore to the meditation, which of course it’s not. Meditation is a state of mind and it’s something that can be performed in any position, should be performed in every position. So the Buddhists said, when walking, know I walk. When standing, you know standing. When sitting, you know sitting. When lying, you know, I’m lying down. When walking, going forth and going back, when extending his arm and flexing his arm and so on, note it all. And that’s how meditation should be performed according to the satipatthana sutta.

So, it’s dangerous to sit in meditation for too long. I never encourage people to meditate more than an hour. My teacher once had me do two hours walking, one hour sitting, and then one hour walking, two hours sitting, which is OK. It was actually quite torture. But that’s not so bad. For two hours you can do it.

And the other thing is that blood clots and such often come from a wider range of issues. In Thailand, for example, the food is horrible. The food that the monks get is way too much meat and sugar and fat and so on. And that’s the kind of thing that I would assume leads to blood clots, an incredible amount of meat and fat and so on. So food is definitely an issue. And another one is probably the type of meditation that one practices. Because vipassana meditation actually liberates things like the blood and the body to a great extent. And so as a result, now, I don’t know if I can say that, because in the end, it’s all the body and you still might get blood clots. But there’s a lot of fat monks in the world. And, you know, it’s because either they’re not practicing correctly or even if they’re practicing correctly, people are feeding them horrible food. And yeah, when they do meditation, it can be, uh, when they sit in the wrong position and they sit for a long time, it can have effect on the mind.

But to tell you the truth, I’ve never heard of people having strokes and blood clots based on meditation, but it may happen. I did hear about one monk who sat still for a long, long time, not in meditation. But he sat still for a long, long time teaching people. He got so famous that he would sit there and he had to teach people and sit in the same position for hours and hours and hours. And I think he’s in a wheelchair now. He’s still a very famous monk. But his legs stopped working somehow. This is what I heard. Anyway, I hope that answers your question.